03 ก.ย. เอกสารแรงงานต่างด้าวใกล้หมดอายุ? สรุปสิ่งที่ต้องรีบทำเพื่อลดความเสี่ยง
เอกสารแรงงานต่างด้าวใกล้หมดอายุ นายจ้างต้องรีบจัดการอย่างไร?
การบริหารจัดการแรงงานต่างด้าวในองค์กร สิ่งที่นายจ้างกังวลใจมากที่สุดอย่างหนึ่งคือเรื่องของ เอกสารแรงงานต่างด้าวหมดอายุ เพราะหากดำเนินการไม่ทันตามที่กฎหมายกำหนด ไม่เพียงแต่แรงงานจะเสียสิทธิในการทำงาน แต่ตัวนายจ้างเองยังเสี่ยงต่อค่าปรับที่ค่อนข้างสูงและการเสียโอกาสในการดำเนินธุรกิจ
ความสำคัญของการตรวจสอบเอกสารล่วงหน้า
ตามระเบียบของกรมการจัดหางานและสำนักงานตรวจคนเข้าเมือง เอกสารสำคัญอย่างหนังสือเดินทาง (Passport) วีซ่า (Visa) และใบอนุญาตทำงาน (Work Permit) มีระยะเวลาสิ้นสุดที่ชัดเจน การปล่อยให้เอกสารเหล่านี้หมดอายุแม้เพียงวันเดียว อาจทำให้สถานะของแรงงานกลายเป็นผู้พำนักผิดกฎหมายทันที ซึ่งส่งผลกระทบโดยตรงต่อแผนการจ้างงานของบริษัท
3 ขั้นตอนที่นายจ้างต้องรีบทำเมื่อเอกสารใกล้หมดอายุ
เมื่อพบว่าเอกสารของลูกจ้างใกล้ถึงกำหนด นายจ้างควรดำเนินการดังนี้:
- เช็กวันหมดอายุในเล่ม Passport: หากพาสปอร์ตเหลืออายุการใช้งานน้อยกว่า 6 เดือน ควรเร่งดำเนินการทำเล่มใหม่หรือต่ออายุตามช่องทางของแต่ละสัญชาติ
- ยื่นต่ออายุใบอนุญาตทำงาน (Work Permit): นายจ้างต้องยื่นคำขอต่ออายุล่วงหน้าก่อนที่ใบอนุญาตเดิมจะสิ้นสุดลง เพื่อให้การทำงานเป็นไปอย่างต่อเนื่อง
- ดำเนินการด้านวีซ่าและรายงานตัว: ประสานงานกับ สำนักงานตรวจคนเข้าเมือง เพื่อต่ออายุการอยู่ในราชอาณาจักรให้สอดคล้องกับใบอนุญาตทำงาน
ความเสี่ยงหากดำเนินการไม่ทันกำหนด
หากนายจ้างจ้างคนต่างด้าวที่ไม่มีใบอนุญาตทำงาน หรือใบอนุญาตหมดอายุ จะมีโทษปรับตามพระราชกำหนดการบริหารจัดการการทำงานของคนต่างด้าว ซึ่งมีอัตราค่าปรับที่สูง และอาจส่งผลต่อการขอโควตาจ้างงานในอนาคต ดังนั้นการใช้บริการ บริการนำเข้าแรงงานต่างด้าวถูกกฎหมาย MOU และบริหารจัดการเอกสารจึงเป็นทางเลือกที่คุ้มค่าและปลอดภัยที่สุด
หากท่านไม่แน่ใจเรื่องกรอบเวลาหรือมติ ครม. ล่าสุด สามารถตรวจสอบข้อมูลเพิ่มเติมได้ที่ กรมการจัดหางาน หรือปรึกษาผู้เชี่ยวชาญเพื่อวางแผนล่วงหน้า
เอกสารสี่ชนิด ต้องเริ่มดำเนินการตอนไหน ใช้แบบฟอร์มอะไร
คำถามของนายจ้างมักไม่ใช่ต้องทำอะไร แต่เป็นต้องเริ่มตอนไหนถึงจะทัน ตารางนี้ตอบทั้งสองข้อพร้อมกัน
| เอกสาร | เริ่มดำเนินการเมื่อ | ยื่นที่ไหน | แบบฟอร์มหรือระบบ |
|---|---|---|---|
| พาสปอร์ต CI TD | เหลืออายุ 6 เดือน | ศูนย์ออกเอกสารของประเทศต้นทางในไทย | ตามระเบียบของแต่ละประเทศ |
| วีซ่า | เหลืออายุ 30 ถึง 45 วัน | สำนักงานตรวจคนเข้าเมืองตามพื้นที่ | ตม.7 และเอกสารประกอบของนายจ้าง |
| ใบอนุญาตทำงาน | เหลืออายุ 60 วัน กฎหมายกำหนดขั้นต่ำ 30 วัน | สำนักงานจัดหางานจังหวัด หรือระบบออนไลน์ | e-WorkPermit |
| แจ้งรับเข้าทำงาน และแจ้งออกจากงาน | ภายใน 15 วันนับจากวันที่เริ่มงาน หรือวันสุดท้ายที่ทำงานจริง | สำนักงานจัดหางานจังหวัด หรือระบบออนไลน์ | บต.52 แจ้งเข้า และ บต.53 แจ้งออก |
เลื่อนตารางไปทางขวาเพื่อดูคอลัมน์ที่เหลือ
โทษที่ตกกับนายจ้าง แยกตามความผิด
| ความผิด | โทษครั้งแรก | ทำผิดซ้ำ |
|---|---|---|
| จ้างคนต่างด้าวที่ไม่มีใบอนุญาตทำงาน หรือให้ทำงานนอกเหนือจากที่อนุญาต | ปรับ 10,000 ถึง 100,000 บาท ต่อคนต่างด้าวหนึ่งคน | จำคุกไม่เกิน 1 ปี หรือปรับ 50,000 ถึง 200,000 บาทต่อคน หรือทั้งจำทั้งปรับ และห้ามจ้างคนต่างด้าว 3 ปี |
| ไม่แจ้งการรับคนต่างด้าวเข้าทำงาน หรือไม่แจ้งการออกจากงานภายใน 15 วัน | ปรับไม่เกิน 20,000 บาท | ปรับตามอัตราเดิม แต่เป็นประวัติที่มีผลเมื่อขอโควตาครั้งถัดไป |
| ให้คนต่างด้าวทำงานที่สงวนไว้สำหรับคนไทย | ปรับ 10,000 ถึง 100,000 บาทต่อคน และแรงงานถูกปรับสูงสุด 100,000 บาท | เข้าเงื่อนไขทำผิดซ้ำเช่นเดียวกับข้อแรก |
เลื่อนตารางไปทางขวาเพื่อดูคอลัมน์ที่เหลือ
ค่าปรับคิดเป็นรายหัว ไม่ใช่รายครั้ง โรงงานที่มีแรงงานเอกสารขาด 20 คน ถูกปรับขั้นต่ำ 200,000 บาท และสูงสุด 2,000,000 บาท จากการตรวจเพียงครั้งเดียว ในปีงบประมาณ 2569 หน่วยงานรัฐเข้าตรวจสถานประกอบการทั่วประเทศประมาณ 74,000 แห่ง
จัดระบบให้ไม่ต้องไล่ตามทีหลัง
- ทำทะเบียนกลางหนึ่งไฟล์ รวมวันหมดอายุทั้งสี่รายการของแรงงานทุกคน ไม่แยกเป็นไฟล์ตามแผนก
- ตั้งเตือนสองชั้น ชั้นแรกที่ 90 วันไว้จัดคิวและเตรียมเอกสาร ชั้นที่สองที่ 30 วันไว้กันตกหล่น
- กำหนดผู้รับผิดชอบชื่อเดียวต่อหนึ่งไซต์งาน การให้หัวหน้าไลน์ช่วยกันดูทำให้ไม่มีใครดูจริง
- เก็บสำเนาใบเสร็จและใบนัดทุกใบ เป็นหลักฐานว่าอยู่ระหว่างดำเนินการเมื่อถูกตรวจ
- ตรวจรอบแจ้ง 90 วันแยกต่างหาก เพราะไม่ได้เดินตามรอบเดียวกับวีซ่า
อ้างอิง พ.ร.ก. การบริหารจัดการการทำงานของคนต่างด้าว พ.ศ. 2560 · กรมการจัดหางาน กระทรวงแรงงาน · กรมประชาสัมพันธ์ · ข้อมูลอัปเดตกันยายน 2569
